Sovyet kelimesi şura, kurul, meclis veya konsey anlamlarına gelmektedir ki her biri bir komünü temsil edip toplamı Sovyetler Birliğini oluşturmuştur.
Ekim Devrimi
1917 yılında Sovyetler Birliği deneyimi komünlerin komünü biçiminde devasa bir sistem olarak karşımızda durur. Komünler ve meclisler halka dayalı olduğu süre boyunca da ihtişamını korur. Sovyet devrimine ilişkin genel bir değerlendirmeden ziyade konumuz açısından sovyet örgütlenmesi ve oynadıkları role bakmakta yarar vardır.
Sovyet kelimesi şura, kurul, meclis veya konsey anlamlarına gelmektedir ki her biri bir komünü temsil edip toplamı Sovyetler Birliğini oluşturmuştur.
İlk Sovyet deneyimi 1905 yılında gerçekleştirilirken, 1917 devrim yılına gelindiğinde kitlesel hareket kendi içinden, pratik ihtiyaçlara yanıt olarak Sovyet örgütlenmesini geliştirmiştir. Bunların başında Petersburg ve Moskova Sovyetleri gelmektedir. Petersburg Sovyet’i devrimci ayaklanma şehirde hakim olduktan sonra kurulmuştur. İşçi ve asker temsilcilerinin ortak Sovyet’idir. 1917 Mart’ına gelindiğinde Petersburg Sovyet’inin delege sayısı 3000’i bulacaktır.
Askerlerin ve işçilerin kendi sorunlarını tartıştıkları seksiyon örgütlenmeleri de kurulmuş olup bunların yürütme komisyonları vardır ve iki yürütme komisyonu birlikte Sovyet Yürütmesini oluşturmuştur. Askerler ve işçiler birbirlerinin toplantılarına konuşmacı olarak katılabilmişlerdir. Ayrıca günlük pratik çalışmaları yürütmek üzere işçi ve asker delegelerin eşit sayıda olduğu 600 kişilik bir küçük Sovyet oluşturulmuştur. Esas pratikleşme de yürütme komitesi üzerinden sağlanmıştır.
Mart sonlarında üye sayısı 42 olan ve giderek artacak olan yürütme komitesi çeşitli işlere bakmak üzere kendi içinde 15 ayrı komisyon oluşturmuş, bir de gündelik işlere bakması için 7 kişiden oluşan yürütme komitesi bürosunu kurmuştur. Genel kent Sovyet’i yanında kentin yerel alanlarında bölge Sovyetleri de kurulmuştur. Fakat bölge Sovyetleri nadiren bağımsız hareket edip esasen genel Sovyet’in kararlarını hayata geçirmişlerdir.
Petersburg Sovyet’inin hemen akabinde gelişmeler hızlanmış ve 25-27 Mart tarihlerinde Moskova Bölge Sovyetleri Konferansı toplanarak Moskova Sovyet’ini oluşturmuştur. Moskova Sovyet’inde işçiler temsil edilmiş, askerler ayrı bir Sovyet oluşturmayı tercih etmişlerdir. Kısa süre içerisinde Rusya’nın tüm şehirlerinde Sovyetler oluşturulmuştur. Cephede ise asker Sovyetleri yaygınlık kazanmıştır. Ayrıca köylerdeki kooperatifler, öğretmenler ve ziraatçılar aracılığıyla örgütlenme yapılmış ve ilk köylü Sovyetleri şehirde oluşturulmuş ancak kısa sürede köylü Sovyetleri köylerde de yaygınlık kazanarak devrimin önemli organları haline gelmişlerdir. Asker Sovyetleri de köylerde tarım komitelerinin kurulmasına yardım etmiş ve bu gelişmeler neticesinde Luga kentinde işçi köylü asker Sovyet’i kurulmuştur.
Ülke baştanbaşa hızlı bir şekilde Sovyetlerle örülmüş, yerellerde Sovyetlerin birlik çalışmaları başlamış ve neticede Nisan başında 1. Tüm Rusya İşçi ve Asker Sovyetleri Konferansı ile
Sovyetlerin birliği sağlanmıştır. Sovyet kuruluşları hızla yaygınlık kazanıp devrimci bir rol oynamasa Ekim Devrimi mümkün olamazdı. Sovyet kuruluşlarının olduğu her yerde farklı siyasi fraksiyonlar yer almıştır. Hatta çoğu zaman devrimin öncüsü Bolşevikler azınlıkta kalabilmişlerdir. Fakat buna rağmen çok güçlü bir örgütlenme mücadelesi verilmiş ve sovyet komünleri her yerde halkı kendisine çekmiş, Çarlık rejimiyle çatışmış ve 1917 Ekiminde Lenin öncülüğünde Sovyet devrimi gerçekleştirilmiştir.