KU TR

"Tevgera jinan tevgera sedsala 21an e. Şoreşa Jinan mijara sedsala 21an e. Ger mirovahî ji niha û pê ve dixwaze pêşketinek girîng bike, ew ê ji aliyê jinan ve bigihîje vê kûrahiyê. Roja me pêwîst dike ku pêşengiyê bide şoreşa jinan a sedsala 21an. Dirûşmeya "Yan jiyan an barbarî" şoreşê ferz dike. Çawa ku civaka Rojhilata Navîn hewceyê şoreşek duyemîn a gund-çandiniyê ye, vê civakê hewceyê şoreşek duyemîn a jinan e!"

RÊBER APO

Rojhilata Navîn yekem cih bû ku çanda xwedawendiyê lê hat afirandin, û yekem cih bû ku ev çand li ser bingeha înkar, kuştin û xerîbkirina jinan hat hilweşandin. Ev hilweşandin bû sedema pirsgirêka jinan, ku em dikarin jê re pirsgirêka civakî ya yekem bibêjin. Ji ber vê yekê, yekem cih ku jin li ser textê xwedawendiyê rûniştin li vir bûn, û yekem cih ku ew ji text hatin avêtin! Cihên ku jinan civak-qanûnek pêşxistin ku navenda wê li ser navenda dayikê ye, ev xak in. Mîtolojî, ol, felsefe û zanist gelek daneyên ku vê rastiyê îspat dikin hene. Rojhilata Navîn şahidiya jinên ku jiyana xwe di navbera du çeman de ava kirin kir; jinên ku ji hêla kurên xwe ve hatin kuştin û perçe perçe kirin; jinên ku laşên wan erd û asîman afirandin, û hêsirên wan Dîcle û Firat afirandin!

Bi rastî, em jin, wekî windakerên yekem û herî radîkal ên rûpelên 'Dîroka Şaristaniyê' yên ku bi zorê hatine nivîsandin, haydar in ku tiştê ku bi rastî hewl tê dayîn ku were windakirin civak, jiyan, evîn û edalet e ku li ser bingeha jinan e. Me dît ku rastiya jinan, ku li pişt têgehên wekî namûs, milk, berdewamiya nifş, şerm û guneh veşartî ye, bi hezaran salan e ku rastî terora zayendperest hatiye û bi her awayî hatiye wêrankirin. Ne tenê ji hêla fîzîkî ve; lê di heman demê de ji hêla çandî, siyasî, civakî, psîkolojîk û aborî ve jî, şerê herî sîstematîk û dirêjtirîn ê dîrokê di ronahiya rastiya jinên îstismarkirî de derdikeve holê.

Em jin bi hezaran sal berê hatin qirkirin û dîrok hîn jî li gorî vê qirkirinê dimeşe. Şerê herî dirêj ê dîrokê berdewam dike: Mîna ku bênav, bê beden û bê alî be... Ev şer berdewam dike! Bi hemû berxwedan, evîn û têkoşîna bêdawî ya jinan û ji aliyekî din ve, bi hemû serwerî, hêz û bêrehmiya mêran; li dû xwe hiştina cenazeyên jinan, kesayetî û giyanên jinên şikestî û kesayetên birîndar... Lêbelê, ev şer xwedî pênaseyek e. Ev şerekî pênc hezar salî yê pergala serdest a mêran li dijî tevahiya neteweya jinan e. Lêbelê, berî vî şerê mezin, di demên kevnar de, van axan şahidiya jiyanek herî aram, bi heybet, berhemdar, wekhev û azad kirin. Jiyanek ku di bin pêşengiya jinan de pêş ket û bi dirun afirand! Mirovahiyê demek pir dirêj bi vî rengî jiya. Çandinî keşf kir, heywan xwedî kir, rêzik danî, rê nîşan da, wate da stêrk, heyv, roj û gerdûnê, nirx afirand, hate hezkirin û hezkir!

Lê niha, jin koletiya herî kûr a hemû deman dijîn. Ji ber ku serdema Modernîteya Kapîtalîst demek e ku koletî herî kûr tê jiyîn, tê kirin ku were pejirandin. Sîstemek afirandiye ku jinan di nav têkiliyên malbatê de sînordar û dorpêç dike, jinan bi malbatê û malbatê bi desthilatdariya dewletê ve girêdide. Hemû qadên jiyanê li gorî têkiliyên zayendî şekil daye. Ewqas ku jin ji hêla xizmên xwe yên herî nêzîk ve têne kuştin û tecawizkirin, ji hêla hêzên çete yên herî rêxistinkirî yên pergala modernîteya kapîtalîst ve têne revandin û li sûkan têne firotin, li cihên kar wekî karkerên erzan têne bikar anîn, û li malê têne îstismarkirin, ew di bin zilmek tevahî de ne. Bi civakê re jin tene qirkirin, bi jinê re civak tê qirkirin. Bi vî rengî, nirx û wateya jiyanê kêm dibe.

Ji ber vê yekê em çawa ji vê dafikê derdikevin? Wek jinên Rojhilata Navîn û Kurd, piştî dayikên xwedawendên xwe, em dibe ku jinên herî bextewar ên dîrokê bin. Ji ber ku bi ronahiya Rêber Apo, ku hewesa azadiya jinan anî dilê me û me ji xweliyên me vejand, em lêgerîna xwe ya rizgariyê ji ax, zeng, hest û tevgerên serdestiya mêran ku her roj ne aîdî me ne, kûrtir dikin. Wekî din, wek Tevgera Jinên Azad a Kurdistanê, me bi veguherandina şoreşa Rojava bo şoreşa jinan îlham û pêşengiya jinên cîhanê kir! Em xwedî potansiyel in ku her cihê ku em lê dixin xweşik bikin, wekhev û azad bikin, mîrat û ezmûna ku ji hêla hezaran şehîdên me yên jin ên qehreman ve ji me re hatiye hiştin rêberên me ne... Heta ku em bizanin ka çawa bişopînin, werin em xwe veguherînin kesayetiyên Şoreşger ên bi coş, bi baweriya bi coş ku dê şoreşê pêk bînin... Mîna şehîd SARA, şehîd HELÎN, şehîd NALÎN...

"Dema ku hiş û dilê jinekê li peyva nivîskî dixin, ew ruhê serdema ku ew tê de dijîn nîşan didin!" Em vê berhema xwe diyarî, ku em ramanên xwe yên ku şopa ruhê serdema ku em tê de dijîn hildigirin, ji şehîdên xwe yên qehreman re ku me soza Şoreşa Jinan daye dikin.

Akademiya Şehîd Zîlan